Scholen in het Gooi beginnen vol goede moed aan nieuw schooljaar: "Lerarentekort lijkt hier al voorbij"

Bij het Goois Lyceum begonnen de medewerkers maandag, de leerlingen volgden donderdag. De school groeide van acht naar negen brugklassen. "Dat vraagt om een bekend probleem hier: puzzelen in het gebouw. Maar het past", zegt rector Hester Neppelenbroek.

Ook het St. Aloysius College groeit. Directeur Jeroen Zaagmans meldt zelfs het hoogste aantal aanmeldingen sinds hij in 2020 aantrad: Eén brugklas extra. Zijn school begon de week met een studiedag voor collega's, gevolgd door een dag waarop leerlingen hun rooster, klas en boeken kregen. Vanaf donderdag waren er introductieactiviteiten en startten de gewone lessen.

Beide scholen konden dit jaar bovendien met een compleet team van start. Bij het Aloysius was de laatste vacature "nog even spannend", aldus Zaagmans, maar ook die is ingevuld. Hij merkt dat het lerarentekort in de regio lijkt mee te vallen: "Docenten willen graag hier werken ten opzichte van bijvoorbeeld de grote steden of Almere." Neppelenbroek wijst voor haar school vooral op de status als opleidingsschool, waar stagiairs vaak na hun stage blijven hangen en op de goede sfeer en naam van de school.

Beide scholen hebben te maken met een telefoonvrij beleid. En bij beiden werkt dat over het algemeen goed. Toch blijft het onderwerp gevoelig. Op het Goois Lyceum gaan sommige leerlingen in de pauze het schoolterrein af om alsnog op hun telefoon te kijken. "Dat zijn beelden waar ik niet heel blij van word", zegt Neppelenbroek, die een rol voor de school ziet om leerlingen te helpen loskomen van hun toestel, samen met ouders en via de mentorlessen.

Op het Aloysius mogen onderbouwleerlingen niet eens van het schoolplein af. Hun telefoon blijft in de kluis. Bovenbouwleerlingen mogen tijdens een tussenuur wel naar buiten met hun telefoon, maar op het terrein zelf mag die niet gezien worden. Zaagmans ziet weinig problemen: "Dat gaat prima. Vanaf de brugklas worden ze opgevoed. Ze weten al hoe het werkt, van vriendjes en vriendinnetjes."

Waar de telefoon bij beide scholen om beheersing draait, verschilt de aanpak van AI. Het Goois Lyceum heeft AI grotendeels afgesloten op het schoolaccount van leerlingen, een maatregel die binnen een kwartier bekend was in de hele school. De reacties waren niet enthousiast: "De leerlingen zien dat iets heel handigs wordt afgenomen", aldus Neppelenbroek. Ze noemt het risico dat AI het denkproces van leerlingen overneemt, terwijl ze ook voordelen ziet, bijvoorbeeld bij het maken van roosters of het maken van toetsversies. Een werkgroep Digitale Geletterdheid buigt zich op de school over de vraag hoe hiermee om te gaan. Sommige secties experimenteren al met afgeschermde omgevingen met vooraf goedgekeurde bronnen.

Het Aloysius kiest een andere insteek en blokkeert AI niet. "Het is niet dat we dat verbieden. Het bestaat, het is de toekomst", zegt Zaagmans. De school richt zich vooral op leerlingen leren wat ze ermee kunnen, wat de gevaren zijn en hoe het goed in te zetten is voor het leren. Digitale geletterdheid is bij het Aloysius verweven in het lesprogramma; bij het Goois Lyceum komt dat terug in de mentorlessen en bij verschillende vakken.

Het Aloysius zet dit jaar extra in op praktijkgericht onderwijs. Vanaf dit schooljaar mogen alle havo-scholen praktijkgerichte programma's aanbieden, en het Aloysius ontwikkelt dat nu voor zowel de mavo als de havo. Leerlingen gaan buiten school aan de slag met echte opdrachtgevers: ze denken mee met de gemeente Hilversum over een bestaand probleem in de Groene Omgeving, werken met het Fotomuseum in Amsterdam aan een opdracht over media, en ontwerpen voor Mediapark een op schaal verplaatsbaar decorstuk dat aan technische eisen moet voldoen. "Het is veel waardevoller om een keer buiten school iemand op te zoeken en te presenteren, dan alleen maar uit een boek de theorie te leren", zegt Zaagmans.

Ook naschools biedt de school extra activiteiten aan via ALC Extra, met onder meer koken, gitaarlessen en sport. Ongeveer een kwart van de leerlingen deed daar vorig jaar aan mee en dat programma start deze week weer op.

Het Goois Lyceum zet voor de brede ontwikkeling van leerlingen vooral in op het middagprogramma. Hieraan doet ongeveer de helft van de leerlingen vrijwillig mee: van extra ondersteuning bij vakken tot mastermodules, deels gegeven door externen, deels door collega's met affiniteit voor een onderwerp. Dankzij een compact rooster zijn de meeste middagen na het zevende uur vrij voor zowel leerlingen als docenten, wat de rector hoopt te benutten voor meer aanmeldingen.

Beide schoolleiders kijken positief vooruit. Zaagmans ziet voor zijn school geen grote uitdagingen: "Alles waar we op kunnen anticiperen, doen we." Neppelenbroek hoopt vooral de positieve energie van de start vast te houden: "We zijn van nature best wel een positieve organisatie, zowel collega's als leerlingen. Ik denk dat het wel gaat lukken."